Naukowcy ze Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego jako pierwsi w Polsce odczytali genom rośliny. Przedmiotem ich badań stał się genom chloroplastowy ogórka. To pierwszy w Polsce, a jednocześnie pierwszy w pełni poznany genom rośliny z rodziny dyniowatych.

Autorem osiągnięcia jest dr hab. Wojciech Pląder, kierownik Międzywydziałowego Studium Biotechnologii w SGGW. Jego praca była podstawą do uzyskania stopnia doktora habilitowanego z biotechnologii na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.

“Dotychczas na świecie odczytano informację genomu chloroplastowego u około 40-tu organizmów roślinnych – mówi Pląder. – Jednak kiedy zaczynaliśmy nasze badania było ich zaledwie ok. 15-tu”.

DLACZEGO OGÓREK?

„Nasza pracownia zajmuje się tą rośliną już od kilkudziesięciu lat. Omawiane badania były więc naturalną kontynuacją pewnej tradycji, podjętą w celu zwiększenia możliwości pracy z tym gatunkiem” - wyjaśnia autor przedsięwzięcia.

„Komórka roślinna posiada trzy genomy – jądrowy, mitochondrialny i chloroplastowy - dodaje. – Pierwszy z nich odpowiada za wszystkie cechy fenotypowe rośliny, drugi za zachodzące w niej procesy energetyczne, a trzeci za fotosyntezę. Właśnie nim się zajęliśmy i okazało się, że ma on dokładnie 155 293 pary nukleotydów”.

Naukowcy spodziewali się takiego wyniku. Wielkość genomu chloroplastowego, jak tłumaczy Pląder, jest bowiem bardzo zbliżona u wszystkich gatunków roślin. Także całkowita liczba genów utrzymuje się na zbliżonym poziomie.

KONSEKWENCJE POZNANEJ SEKWENCJI

“Zsekwencjonowanie genomu jest powszechnie uznawane za punkt wyjścia do opracowania najnowszych aplikacji sterujących wzrostem i rozwojem organizmów, w tym modyfikacji genetycznych” – tłumaczy rzecznik SGGW, dr Krzysztof Szwejk.

Pląder dodaje, że przekłada się to na wiele praktycznych zastosowań, np. stworzenie bardziej odpornych i ładniejszych warzyw.

Prace nad zsekwencjonowaniem genomu chloroplastowego ogórka trwały rok. Ich koszt wyniósł ponad 200 tys. zł. Obecnie dwa inne zespoły naukowców z SGGW prowadzą badania nad jądrowym i chloroplastowym genomem tej rośliny.

Pierwszy genom chloroplastowy - tytoniu - odczytano w Japonii w 1986 roku.

Katarzyna Pawłowska

źródło: dzięki uprzejmości PAP - Nauka w Polsce