Najnowsze wiadomości life science w wersji flesz! >>>

- GENETYKA: Nowy wariant genetyczny beta-talasemii
- siRNA, miRNA: miR-373 i miR-520c przyspieszają przerzuty komórek rakowych
- DIAGNOSTYKA, NOWOTWORY: Elektroporacyjna cytometria przepływowa
- BIOCHEMIA: Polscy badacze potwierdzają korzystny wpływ steroli roślinnych
- PALEOGENETYKA: Niebieskoocy wywodzą się od jednego przodka
- TESTY GENETYCZNE: Badanie DNA może ocalić, ale i pogrążyć
- PROTEOMIKA: Zaskakująca funkcja białka TEL2 w komórkach ssaków
- BIOTECHNOLOGIA, MIKROBIOLOGIA: Czy małe okrzemki pomogą w walce z ociepleniem?

***

GENETYKA:

Nowy wariant genetyczny beta-talasemii

Talasemia (niedokrwistość tarczowatokrwinkowa) to dziedziczna choroba genetyczna stanowiąca zagrożenie dla życia. Wyróżniamy kilka rodzajów talasemii (m. in. alfa, beta, delta-beta). Mutacje w genach HBA1 i HBA2 są odpowiedzialne za uszkodzenia czerwonych krwinek i niedoboru hemoglobiny. Odkryty przez amerykańskich uczonych nowy wariant genetyczny w genie BCL11A sprawia, że u niektórych osób występują łagodne objawy choroby. Badania przeprowadzono na reprezentatywnej grupie 4305 mieszkańców Sardynii, gdzie występuje duża częstotliwość beta-talasemii, aczkolwiek w łagodnej formie.

źródło: CheckBiotech.org, Medicalnewstoday.com

***

miRNA:

miR-373 i miR-520c przyspieszają przerzuty komórek rakowych

Im więcej naukowcy poznają świat mikroRNA - krótkich łańcuchów RNA, które wpływają na aktywność genów - tym bardziej ujawnia się ich rola w powstawaniu i rozwoju nowotworów. Najnowsze badania opublikowane na łamach “Nature Cell Biology” pokazują, że z 450 testowanych mikroRNA, dwa - miR-373 oraz miR-520c - odpowiadają za powstawanie przerzutów w nowotworze piersi. Badacze dowiedli tego wykorzystując specjalne linie komórkowe MCF-7 nowotworu piersi, które normalnie nie tworzą metastaz. Już wcześniej miR-373 zidentyfikowano jako onkogen w nowotworze jąder.

(Qihong Huang et al., “The microRNAs miR-373 and miR-520c promote tumour invasion and metastasis”, Nature Cell Biology, Published online: 13 January 2008, doi:10.1038/ncb1681)

źródło: ScienceDaily.com

***

DIAGNOSTYKA, NOWOTWORY:

Elektroporacyjna cytometria przepływowa

Nowa technika identyfikacji ruchu białek (translokacji) w populacjach komórek została opisana na łamach czasopisma “Analytical Chemistry“. Innowacyjna metoda łączy elektropoprację i cytometrię przepływową - techniki, które same w sobie pozwalają na szybką identyfikację pojedynczych komórek na podstawie zawartości białek, jednak nie potrafią one zlokalizować miejsca pobytu danego białka w komórce. Translokacje białek zachodzą w dużej mierze w komórkach nowotworowych. Identyfikacja tych ruchów ułatwi diagnostykę nowotworów.

(Jun Wang et al., “Detection of Kinase Translocation Using Microfluidic Electroporative Flow Cytometry”, Anal. Chem., ASAP Article 10.1021/ac702065e)

źródło: PhysOrg.com

***

BIOCHEMIA:

Polscy badacze potwierdzają korzystny wpływ steroli roślinnych

Polscy naukowcy potwierdzili korzystną rolę steroli roślinnych w obniżaniu poziomu cholesterolu we krwi. W artykule opublikowanym w jednym z najbardziej prestiżowych brytyjskich pism naukowych udowadniają, w jaki sposób można wykorzystać działanie steroli w walce z czynnikami ryzyka chorób układu krążenia. Publikacja przygotowana przez prof. Marka Naruszewicza i dr hab. Małgorzatę Kozłowską-Wojciechowską z warszawskiej Akademii Medycznej została zamieszczona pod koniec ubiegłego roku w prestiżowym magazynie “British Journal of Nutrition“.

Autorzy opisują wyniki serii badań, jakie wykonali w celu sprawdzenia skuteczności działania steroli roślinnych w obniżaniu stężenia cholesterolu we krwi, a co za tym idzie możliwości ich zastosowania w profilaktyce chorób układu sercowo-naczyniowego. Żywność funkcjonalna zawierająca sterole roślinne odgrywa ważną rolę w profilaktyce hypercholesterolemii na skalę masową. Sterole roślinne występują m.in. w olejach roślinnych, niektórych produktach do smarowania pieczywa, w ziarnie sezamowym i słonecznikowym, roślinach strączkowych, warzywach.

(M. Naruszewicz, M. Kozłowska-Wojciechowska, “Plant sterols beyond low-density lipoprotein-cholesterol”, British Journal of Nutrition, (2007), 98: 454-455, doi:10.1017/S0007114507781473)

źródło: inf. wł.

***

PALEOGENETYKA:

Niebieskoocy wywodzą się od jednego przodka

Badacze z Uniwersytetu w Kopenhadze (Dania) ustalili przy pomocy narzędzi bioinformatycznych, że mutacja, dzięki której mamy niebieski kolor oczu, zaszła 6-10 tys. lat temu u jednego z naszych przodków. “Pierwotnie wszyscy mieliśmy brązowy kolor oczu“, mówi prof. Eiberg z kopenhaskiego uniwersytetu i dodaje, że mutacja, która nastąpiła w genie OCA2 wyłączyła zdolność produkcji pigmentu dającego ciemny kolor oczu, a dokładniej nastąpiło ograniczenie ekspresji białka P. W wyniku tego ograniczona została produkcja melaniny - ciemnego barwnika źrenic, włosów i skóry, co doprowadziło do “rozrzedzenia” barwnika oczu. Praca została opublikowana na łamach “Human Genetics“.

(Hans Eiberg et al., “Blue eye color in humans may be caused by a perfectly associated founder mutation in a regulatory element located within the HERC2 gene inhibiting OCA2 expression”, Human Genetics, Published online: 3 January 2008, 10.1007/s00439-007-0460-x)

źródło: University of Copenhagen

***

TESTY GENETYCZNE:

Badanie DNA może ocalić, ale i pogrążyć

Ogromna specyficzność badań DNA pozwala uniewinniać osoby dawno już skazane, jednak ślepa wiara w jego wartość doprowadzała już do pomyłek sądowych. Dzięki temu na podstawie analizy DNA można zidentyfikować konkretną osobę - sprawcę, który pozostawił na miejscu przestępstwa materiał biologiczny, ofiarę katastrofy, ojca dziecka, członka rodziny. W wielu wypadkach badanie DNA doprowadziło do uwolnienia niewinnie skazanego po wielu latach odsiadki (na przykład w Teksasie uwolniono w ostatnich latach 15 takich osób, w czym wielka zasługa laboratorium w Dallas). Rekordzista - Charles Chatman z Dallas spędził więzieniu 26 lat.

(Przeczytaj również: Duża czułość testów DNA to ogromna zaleta, ale i ryzyko)

źródło: PAP - Nauka w Polsce

***

PROTEOMIKA:

Zaskakująca funkcja białka TEL2 w komórkach ssaków

Francuski lauerat Nagrody Nobla Jacques Monod powiedział kiedyś: “Co jest prawdziwe dla E. coli, jest prawdziwe również dla słonia“. Przesłanie to wzięli sobie do serca naukowcy z Rockefeller University (USA) i postanowili sprawdzić funkcję białka Tel2 doskonale znanego u drożdży. Jednak każdy kolejny eksperyment potwierdzał tylko już pierwsze spostrzeżenia grupy badawczej, że białko TEL2 u ludzi wcale nie pełni takiej samej funkcji jak u pożytecznych mikrobów. W komórkach ssaków białko TEL2 stabilizuje funkcję sześciu innych białek zwanych PIKKs - enzymów, które kontrolują podziały komórkowe. Komórki pozbawione TEL2 nie były w stanie wykryć uszkodzeń w DNA. Funkcję kontroli sprawują bowiem dwaj członkowie rodziny białek PIKKs - ATM i ATR. Pozostałe białka należące do kinaz PIKKs to SMG1, TRRAP, DNA-PKcs oraz mTOR - wszystkie one pełnią ważne funkcje w centralnych szlakach sygnałowych istotnych w rozwoju wielu chorób takich jak np. nowotwory. Wyniki badań zostały opublikowane w czasopiśmie “Cell“.

(Hiroyuki Takai et al., “Tel2 Regulates the Stability of PI3K-Related Protein Kinases”, Cell 131(7): 1248–1259, 28 December 2007)

źródło: ScienceDaily.com

***

BIOTECHNOLOGIA, MIKROBIOLOGIA

Czy małe okrzemki pomogą w walce z ociepleniem?

Okrzemki to mikroskopijne jednokomórkowe glony znane z pochłaniania gazów cieplarnianych. Ściana komórkowa (zwana skorupką) tych organizmów wysycona jest krzemionką stanowiącą ok. połowy suchej masy komórki, przez co okrzemki opadają na dno morskie, gdzie zalegają w dużych ilościach. Opadając, część dwutlenku węgla z górnych warstw wody zabierają z sobą w głęboką otchłań. Naukowcy poznali właśnie geny i białka regulujące powstawanie “krzemowej skorupki” - donosi “PNAS“.

Teraz zainteresowanie skupia się na tym, w jaki sposób okrzemki mogłyby przyczynić się do regulowania poziomu gazów cieplarnianych w atmosferze oraz na manipulowaniu genów tych mikrobów w celu uzyskania dużej ilości krzemionki - surowca wyjściowego do produkcji komputerowych mikroczipów. Opierając się na mapie genetycznej opublikowanej w 2004 roku oraz eksperymentach w laboratoium, naukowcy ustalili, że aż blisko 75 genów jest zangażowanych w produkcję składników skorupki. Później badacze zidentyfikowali kolejnych 85 genów aktywnych w trakcie zmian spowodowanych ograniczeniem dostępu do żelaza i krzemu. Uczeni sądzą, że okrzemki można wykorzystać w przyszłości do bezpośredniej produkcji elementów mikroczipów.

(Thomas Mock et al., “Whole-genome expression profiling of the marine diatom Thalassiosira pseudonana identifies genes involved in silicon bioprocesses”, Proc. Natl. Acad. Sci. USA, Published online before print January 22, 2008 , doi:10.1073/pnas.0707946105)

źródło: ScienceDaily.com