Na śnieżnym i wiecznie mroźnym Spitsbergenie w Archipelagu Svalbard (norweskiej prowincji w Arktyce) w pobliżu niewielkiego miasteczka Longyearbyen otwarty został pod koniec lutego 2008 roku wydrążony w wiecznej zmarzlinie i pilnie strzeżony skarbiec - podziemny magazyn Globalnego Banku Nasion mogący pomieścić nawet 2 miliardy nasion, które uratują kiedyś ludzkość przed zagładą.
To właśnie tutaj w ramach międzynarodowej współpracy naukowców i przedstawicieli rządów gromadzone są cenne zasoby genetyczne, które mogą pomóc ludzkości w dostosowaniu zasobów żywności do zmiany klimatu.

Globalny Bank Nasion - Svalbard Global Seed Vault - wejście.
(fot. Mari Tefre/Svalbard Global Seed Vault, źródło: Wikimedia)
W ciągu kilku godzin od uroczystej inauguracji skatalogowano, oznaczono kodem oraz zdeponowano ok. 268 tys. próbek nasion zawierających ponad 100 milionów indywidualnych nasion z 220 krajów. Temperatura wewnątrz przechowalni wynosi ok. 0°C, natomiast optymalna temperatura przechowywania nasion to -19°C. Dlatego od listopada w przechowalni (pomimo mrozów na zewnątrz) pracują olbrzymich rozmiarów agregaty chłodnicze.

Szkic przestrzenny Banku Nasion umieszczonego w stoku góry.
(fot. Global Crop Diversity Trust, źródło: Wikimedia)
Globalny Bank Nasion jest inwestycją rządu Norwegii, który przeznaczył na ten cel 8 mln. euro. Koszty funkcjonowania banku nasion pokrywane są z funduszy rządowych oraz ze środków pochodzących od prywatnych darczyńców, w tym ok. 13 mln. euro z Wielkiej Brytanii, 8 mln. euro z Australii, 7 mln. euro z Niemiec oraz 4 mln. euro ze Stanów Zjednoczonych. Jednym z darczyńców jest Fundacja Billa i Melindy Gatesów, która przeznaczyła na ten cel 750 tys. dolarów.
Budowa Globalnego Banku Nasion rozpoczęła się 19 czerwca 2006 roku, a oficjalne otwarcie miało miejsce 26 lutego 2008 r. Pierwszy pojemnik z nasionami wnieśli do skarbca dwaj przywódcy Europy: przewodniczący Komisji Europejskiej José Manuel Barroso oraz premier Norwegii Jens Stoltenberg.
Dlaczego Spitsbergen?
Istnieje wiele banków nasion stanowiących rezerwuar bioróżnorodności świata roślinnego. Położone są one jednak w niestabilnych klimatycznie lub politycznie rejonach świata takich jak Kolumbia, Syria, Etiopia, Peru, Indie, Filipiny. Tymczasem Spitsbergen to kraina wiecznego chłodu, co naturalnie ułatwia konserwację materiału. Poza tym jest to rejon pozbawiony jakichkolwiek napięć politycznych, a także cechuje go brak oddziaływań tektonicznych. Niektórzy mówią, że jest on odporny nawet na trafienie meteorem.
Sam Bank Nasion to doskonały skarbiec ukryty 150 metrów pod wieczną zmarzliną. Ścisłe bezpieczeństwo gwarantuje zautomatyzowany system, a nikt nie jest w posiadaniu wszystkich kodów wejściowych.
opac. wł hlbiotech



