Zaburzenia w funkcjonowaniu mózgu są znaczącym i ciągle nierozwiązanym problemem dotyczącym AIDS. U chorych osób wirus HIV może atakować komórki mózgu i utrzymywać się w nich przez lata. W pewnych przypadkach prowadzi to do uszkodzeń funkcji mózgu związanych z pamięcią i koordynacją ruchową, co czasami może prowadzić do demencji. W jaki sposób wirus powoduje te uszkodzenia, dokładnie nie wiemy. Niemieccy naukowcy odkryli jednak, że wirus HIV w mózgu atakuje nie tylko makrofagi, ale również astrocyty i komórki progenitorowe.
Astrocyty są najliczniejszymi komórki w mózgu, które spełniają wiele ważnych funkcji. Otaczają synapsy nerwowe, wspomagają w funkcjonowaniu inne komórki, chronią mózg przed szkodliwymi czynnikami. Astrocyty zainfekowane wirusem HIV unieszkodliwiają go i uniemożliwiają jego dalsze rozprzestrzenianie. Jednak badania opublikowane na łamach czasopisma “AIDS“, wykazały, że różne czynniki mogą spowodować utratę kontroli komórek nad wirusem HIV i umożliwić jego dalszą infekcję. Doprowadza to do większych zmian w mózgu. Grupa badawcza dr. Ruth Brack-Werner z Institute of Virology of the German Research Center for Environmental Health wykazała, że astrocyty mogą stać się rezerwuarem wirusa HIV i tym samym utrudniać eliminacje wirusa z innych komórek w mózgu.
Dalsze badania wykazały, że rezerwuarem HIV mogą być również komórki macierzyste. Komórki progenitorowe odgrywają bardzo ważna rolę ponieważ są w stanie zróżnicować się w każdy typ komórki nerwowej i tym samym mają ogromny potencjał naprawczy uszkodzonych rejonów mózgu.Grupa dr. Brack-Werner używała w doświadczeniach linii komórek progenitorowych. Po wystawieniu komórek na ekspozycję wirusem HIV, analizowano je pod względem pojawienia się infekcji wirusem przez 115 dni. W ciągu okresu obserwacji komórki uległy infekcji. Po 60 dniach obserwacji, linia komórkowa uwalniała infekcyjne cząsteczki wirusa i zawierała informacje do produkcji białek wirusowych jeszcze przez długi okres czasu. Okazało się, że utrzymywanie się wirusa HIV w komórkach macierzystych zależy od ekspresji genów decydujących o przyszłości danej komórki (w jakim kierunki przebiegnie jej zróżnicowanie) jak również od jej morfologii. Infekcja wirusem HIV zmienia komórki macierzyste i zakłóca ich normalne funkcjonowanie.
Dr. Brack-Werner podsumowuje, że komórki progenitorowe w mózgu są potencjalnym rezerwuarem wirusa HIV, a infekcja zmienia biologię tych komórek co ma wpływ na funkcjonowanie mózgu. Dalsze badania tej grupy skupią się na zmianach jakie wirus HIV wyrządza w komórkach macierzystych i w jaki sposób można obronić je przed tą infekcją.
Magdalena Szuplewska
źródło: ScienceDaily.com
———————————
Oryginalna publikacja: Rothenaigner, Ina et al., “Long-term HIV-1 infection of neural progenitor populations”, AIDS. 21(17):2271-2281
